توليد شير و سن دام مهمترين شاخص ها براي گروه بندي در گاوداري هستند اما سازه هايي چون ، اندازه ي جايگاه ، شمار گاوهايي كه در هر نوبت وارد شير دوشي مي شوند ، وضعيت نمره بدني ، وضعيت توليد مثلي نيز گروه بندي را تحت اثر قرار ميدهند . گاوها شكم اول را معمولاً به خاط كاهش امكان رقابت با گاوهاي بزرگ و افزايش مصرف ماده خشك در يك گروه قرار ميدهند . چنانچه اين تليسه ها سنگين وزن شده باشند مي توان آنها را به گروه گاوهاي كم توليد تر منتقل كرد . گاوهاي نزديك زايمان و تازه زا را نيز براي افزايش امكان مراقبت و رسيدگي بيشتر و آماده سازي شكمبه براي مصرف غذاهاي پر نشاسته و تخمير پذير در يك گروه قرار مي دهند.

البته مي توان گاو هاي نزديك زايمان را جدا و با ۲۵ تا ۴۰ در صد كل ماده ي خشك مصرفي از نوع جيره اي گاوهاي پر توليد تغذيه كرد . نگه داشتن گاوهاي تازه زا براي ۱۰ تا ۲۰ روز در يك گروه امكان مي دهد تا از نظر جابجايي شيردان ، كتوز ، ترشحات رحمي ، دماي رحمي و مصرف غذا بهتر چك شوند .

گاوهايي كه بدلايلي مثل : مصرف ماده خشك بالا ، مصرف غذاي با كيفيت بالا ، دراز شدن فاصله ي گوساله زايي ، سقط گوساله و قوي بودن چاق شده اند، بايد جداگانه و با يك گروه كم توليد تر نگهداري شوند .

گاوهاي بيمار  را بايد جداگانه نگهداري و با گاوهاي تازه زا تغذيه كردولي نبايد آنها را با گاوها تازه زا آميخته كرد.

در آمريكا براي جابجايي گاوها از نوعي ضريب تصحيح استفاده مي شود كه مقدار شيري است كه براي تعادل سازي جيره تنظيم شده بر اساس تعداد گروه بندي و نيز توليد شير مورد استفاده قرار مي گيرد بدين صورت كه وقتي مي خواهيم جيره را برا اساس ميانگين توليد شير و گروه حساب كنيم اگر يك گروه گاو داشته باشيم ۳۰ در صد ، براي دو گروه ۲۰در صد ،براي هنگامي كه  ۳ گروه گاو داريم ، ۱۰ در صد مقدار شير توليدي ، شير مورد نظر را بيشتر فرض مي كنيم و سپس جيره را تنظيم  مي كنيم .

گاو را نبايد به گروه پائين تر منتقل كرد مگر آنكه نمره بدني آنان ۳ بيشتر باشد . بهتر است گاوها را گروهي (به جاي يكي – يكي در زمانهاي متفاوت ) جابجا كرد .

نوع دام                          تركيب استاندارد در گله

گاو دوشا                                     ۳۹

گاو خشك                                     ۷

تليسه بالاي يكسال                      ۱۶

گوساله ماده زير يكسال                  ۱۸

گوساله نر زير يكسال                     ۱۸

گاو نر                                           ۲

جمع                                         ۱۰۰درصد

آسيت از مشكلات شايع و روز افزون جوجه هاي گوشتي مي باشد.اگر چه اين مشكل بيشتر در ارتفاعات ديده شده ، ولي در سطح دريا نيز اين عارضه رخ مي دهد و بروز آن در ماههاي زمستان رايج تر است .طيور مبتلا ، در محوطه شكمي داراي تجمع مايعه آسيتي كاهي رنگ بوده و بطن راست بزرگ مي شود .به احتمال زياد اين بيماري عوامل متعددي دارد ولي اساس آن بر پايه حجم ژنتيكي محدود ريه ، همراه با نياز بالاي متابوليسم پايه مي باشد كه بايد مورد توجه قرار گيرد .شرايط محيطي نامناسب مانند بالابودن ميزان آمونياك ، مشكل بالا بودن فشار خون ريوي را تشديد مي نمايد كه به بزرگ شدن بطن راست و نارسائي احتمالي آن منجر مي شود .

با توجه به پيشرفتهاي فراوان علم ژنتيك و اصلاح نژاد در سالهاي اخير ، مرغهاي گوشتي تبديل به پرندگاني به رشد بسيار سريع شده اند و با يك مديريت دقيق و غذاي كم قادر به توليد گوشت فراوان مي باشند .همين بهبودي راندمان تغذيه مي تواند به اختلالات متابوليكي منجر شود .پروسه متابوليكي لازم براي اين منظور با افزايش اكسيژن همراه مي باشد .در واقع عارضه آسيت نتيجه عدم تعادل بين ارگانهاي مصرف كننده اكسيژن (مانند توليد گوشت)و ارگانهاي توليد كننده اكسيژن (قلب ، ريه و رگهاي خوني)مي باشد.كمبود اكسيژن و فشار كم آن در ارتفاعات باعث بوجود آمدن يك سلسه عكس العملهاي فيزيولژيك مي گردد(انقباض عروق ريه ، افزايش فشار شريان ريوي ، هپيرتوني بطن راست)و بالاخره به وجود آمدن ادم شكمي كه همان آسيت مي باشد شده و بالاخره باعث تلفات مي گردد.تلفات حتي تا ۲۵ درصد نيز گزارش شده است و ليكن به صورت عادي بين ۱۲-۵ درصد مي باشد.

اگر چه آسيت عمدتا در جوجه هاي گوشتي ديده مي شود وليكن گزارشهايي در مورد اين عارضه در اردك و بوقلمون و غاز نيز ديده شده است.

در اين مقاله سعي شده است كه با توجه به نتايج حاصله از يك آزمايش انجام شده اثرات درجه حرارت زمان پرورش در بروز آسيت مورد مطالعه قرار گيرد.

اين آزمايش در مركز مطالعات لي لي اشتاد (Lely stad) واقع در كشور هلند انجام شده است.

 

شرايط آزمايش

۱-جوجه هاي مورد آزمايش : دونوع ، جوجه هاي عادي و جوجه هاي مستعد به آسيت

۲-مدت پرورش  : پنج هفته

۳-نوع پرورش :‌قفس

۴-درجه حرارت در طول پرورش : سه گروه (جدول شماره ۱)

در يك گروه درجه حرارت بالا ولي مداوم –در يك گروه درجه حرارت بالا در روز و حرارت پائين در شب (D/N) و گروه سوم كاهش سريع درجه حرارت.

۵-نوع دان و روش توزيع آب و دان : پروتئين ۵/۲۱ درصد و انرژي ۳/۱۲ مگاژول بر كيلوگرم و روش توزيع به صورت آزاد (Full feed) . آب نيز در تمام مدت در دسترس بوده است.

۶-بين ۳ تا ۵ هفتگي از هر قفس يك نمونه جهت اندازه گيري گازهاي موجود در خون و همچنين اندازه گيري وزن قلب انتخاب گرديد.

نتايج حاصل از آزمايشات انجام شده از سه جدول زير خلاصه گرديده است.

مرگ و مير در اثر اختلالات متابوليكي (شامل آسيت) در طيوري كه در درجه حرارت بالا نگهداري شده اند ، بسيار پائين بوده (۱%) ولي در طيوري كه در درجه حرارت پائين نگهداري شده اند بالا بوده است(۱۴%).تلفات در دسته اي كه با اختلاف درجه حرارت طول روز و شب وجود داشته است(۲%) كه تفاوت چنداني با دسته اي كه در حرارت بالا نگهداري شده اند نداشته است .تفاوت درصد تلفات بين درجه حرارت بالا و نوع D/N حتي پائين بوده است (۲/۱ و ۸/۰ درصد).

در حرارتهاي پائين ، طيور بايد حرارت بيشتري توليد كنند و در نتيجه به اكسيژن بيشتري نياز دارند و همين كار قلب را زياد مي كند و منجر به افزايش وزن قلب مي شود . براي اين منظور از ضريب RHW استفاده مي شود كه درصد وزن قلب به وزن بدن مي باشد .

بالاترين RHW در آن دسته اي كه در كمترين حرارت نگهداري شده اند ديده مي شود و در دسته (D/N) نصف مقدار دستجاتي است كه در گرمترين وسردترين درجه حرارت نگهداري شده اند .

اندازه گيري فشار گازهاي خون يعني O۲ و CO۲ وضع متابوليك طيور را نشان مي دهد . قبلا ذكر شده است كه در درجه حرارتهاي پائين وضع متابوليك براي طيور مشكل است و نمي تواند خود را با احتياجات متابوليك تطبيق دهد و همين امر باعث كاهش وزن و حتي مرگ مي شود .فاكتور مهم در مبادلات گازي (ورود اكسيژن و خروج اكسيد دوكربن)

افزايش فشار اكسيد دو كربن شرياني است.اكسيد دو كربن اصلي ترين محرك تنفس است كه با افزايش CO۲ شرياني مقدار آن افزايش مي يابد.در اين آزمايش ، افزايش CO۲ شرياني در سه هفتگي در دسته D/N و دستجاتي كه در حرارت پائين نگهداري شدند ديده شد (در مقايسه با دسته اي كه در حرارت بالا نگهداري مي شوند ).

در پنج هفتگي فشار CO۲ شرياني در دسته D/N نصف مقدار دو دسته اي است كه در بالاترين و پائين ترين درجه حرارت نگهداري مي شوند و مرگ و مير در آنها ديده نشد.اگر برنامه رشدبه جاي پنج هفته به شش هفته تغيير يابد احتمالا باعث آسيت بيشتري خواهد شد.

جدول شماره ۱ : تغييرات درجه حرارت بر حسب سانتيگراد در طول دوره پرورش

سن به روز
۰	۳۳-۳۳	۳۳	۳۳	۱
۲	۳۰-۳۲	۳۰	۳۲	۲
۲	۲۹-۳۱	۲۹	۳۱	۳
۲	۲۸-۳۰	۲۸	۳۰	۴
۲	۲۷-۲۹	۲۷	۲۹	۵
۲	۲۶-۲۸	۲۶	۲۸	۶
۳	۲۵-۲۸	۲۵	۲۸	۷
۴	۲۴-۲۸	۲۴	۲۸	۸
۵	۲۳-۲۸	۲۳	۲۸	۹
۶	۲۲-۲۸	۲۲	۲۸	۱۰
۷	۲۱-۲۸	۲۱	۲۸	۱۱
۸	۲۰-۲۸	۲۰	۲۸	۱۲
۹	۱۹-۲۸	۱۹	۲۸	۱۳
۱۰	۱۸-۲۸	۱۸	۲۸	۱۴
۱۱	۱۷-۲۸	۱۷	۲۸	۱۵
۱۲	۱۶-۲۸	۱۶	۲۸	۱۶
۱۳	۱۵-۲۸	۱۵	۲۸	۱۷
۱۳	۱۵-۲۸	۱۵	۲۸	۱۸
۱۳	۱۵-۲۸	۱۵	۲۸	۱۹
۱۳	۱۵-۲۸	۱۵	۲۸	۲۰
۱۳	۱۵-۲۸	۱۵	۲۸	۲۱
				. . . .
۱۳		۱۵	۲۸	۳۵

۱ – مدیریت صحیح استفاده از آغوز

۲- جدا کردن گوساله ها از مادران خود بلافاصله پس از تولد

۳- جدا نگه داشتن گوساله ها از دام های بزرگتر

۴- ضد عفونی کردن وسایل خوراک دهی گوساله ها و محیط گوساله دانی

۵ – نظافت نمودن جایگاه گوساله ها قبل از ورود گوساله های جدید

۶- درمان سریع گوساله های بیمار

بر اساس سيستم طبقه ي مدفوع گاو شيري در ميشيگان ۵ گروه براي دسته بندي مدفوع گاو شيري پيشنهاد شده است در گروه اول مدفوع حالت آبكي مشابه سوپ دارد و پرتابي خارج مي شود . اين حالت در دام اسهال مشاهده مي شود و افزايش نشاسته ، پروتئين يا مواد معدني جيره و نيز كميود فيبر جيره مي تواند اين حالت را ايجاد كند . در گروه دوم مدفوع حالت باران مانند دارد و در برخورد با زمين پخش مي شود و ارتفاع آن از كف زمين كمتر از ۲.۲۵ سانتي متر است . اين حالت بيشتر در گاوهاي در حال چرا در مراتع و معمولاً در جيره هاي كم فيبر ديده مي شود . در گروه سوم مدفوع گاو هليم مانند است و ارتفاع آن بين ۳.۸ تا ۵ سانتي متر بصورت حلقه هاي متحد المركز و فرو رفتگي در بخش مياني بوده و در برخورد  با زمين صداي تلپ داده و به نوك كفش مي چسبد .

 

در دسته چهارم مدفوع گاو سفت تر و ارتفاع آن از ۵ سانتي متر فراتر مي رود . اين حالت بيشتر در گاو هاي خشك و تليسه ها و علوفه اي با كيفيت كم ديده مي شود . در گروه پنجم مدفوع بصورت توده اي سفت بوده و در گاوهايي با جيره هاي علوفه اي طبي و كاه زياد يا نقص هضمي خوراك ديده مي شود . گروه اول نامطلوب و نشان دهنده ي مشكلاتي در سلامتي دام است . در گروه هاي ۲.۴ جيره متعادل نيست و بايد تنظيم شود .معمولاً مدفوع گاوهاي تازه زا در گروه ۲ تا ۲.۵ ، اوايل شيردهي در گروه ۲.۵ تا ۳ ، اواخر شيردهي در گروه ۳ تا ۳.۵ ، مرحله اول خشكي در گروه ۳ تا ۴ و گاوهاي مرحله دوم خشكي در گروه ۲.۵تا۳.۵ قرار مي گيرد . افزايش پروتئين و يا نشاسته ، كاهش اندازه ذرات غلات جيره سبب تنزل گروه مدفوع گاو مي شود.

رنگ مدفوع گاو تحت اثر نوع خوراك ، مقدار ترشح ، صفرا و نرخ عبور غذا است .

رنگ مدفوع براي جيره هاي بر پايه مرتع ، سبز تيره ، براي جيره هاي پايه اي علوفه اي خشك ، قهوه اي ، براي جيره هاي بر پايه غلات ، خاكستري ، براي جيره هاي با نرخ عبور كند ، تيره تر و براي گاوهاي داراي خونريزي روده اي كوچك سياه و براي خونريزي ركتوم ، قرمز تا  قهوه اي و براي گاوهاي مبتلا به اسهال زرد رنگ است .



تغذيه گاو خشك و انتقالي گاوهاي تازه زا بايد با مشكلات متابوليكي كم، زايش نمايند. -همچنين گاوهاي تازه زا بايد تا جايي كه ممكن است در كوتاه ترين زمان به صورت خوراك خورده و مشكلات متابوليكي تحت باليني ( مزمن ) كمي داشته باشد. دوره Far-off ( خشکي اهداف دوره Far-off خشكي شامل : - حفظ نمره وضعيت بدني - حفظ ذخائر پروتئيني و عضلاني - نوسازي ديواره شكمبه و فراهم كردن ويتامين ها و مواد معدني مورد نياز مي باشد. طي دوره Pre-fresh مواد مغذي مورد نياز افزايش يافته در حالي كه ماده خشك مصرفي كاهش مي يابد. غلظت مواد مغذي جيره بايد افزايش يابد. توازن مواد معدني جيره در اين دوره مهم مي باشد. نياز است ميكروب هاي شكمبه و پرزهاي شكمبه نيز براي سطوح بالاتر كنسانتره آماده باشند. در اين دوره خوشخوراكي جيره مهم است. انرژي مورد نياز يك گاو تازه زا معمولا بيشتر از انرژي تأمين شده مي باشد. هر اقدام جهت كاهش (درجه) كتوز مزمن، به افزايش ماده خشك مصرفي، افزايش شير توليدي و توليد مثل بهتر منجر خواهد شد. به ويژه گروه هاي گاو تازه زا به توليدكننده كمك ميكند تا زمان مصرف علوفه با كيفيت بالاتر و افزودنيهاي خوراكي را براي گاوهايي كه بيشترين پاسخ را دارند برنامه ريزي نمايند. افزودني هاي خوراكي گاو تازه زا شامل پروپيونات كلسيم، كولين، نياسين و كشت مخمر مي باشد. افراد بسياري فقط يك هدف براي گاو تازه زا دارند، آن ها مي خواهند دامپزشك را دور نگه داشته و خودشان نيز از گاو نگهداري نكنند. هدف اصلي مشاهده جفت ماندگي ، كتوز حاد و تب شير كم و يا جابجايي شيردان خوب است . اما توليد بالاتر تنها به شرطي تأمين مي شود كه ما براي گاو تازه زا اهداف بيشتري در نظر بگيريم. آن ها بايد تا جايي كه ممكن است زود، و به مقدار زيادي خوراك بخورند و داراي مشكلات متابوليكي تحت باليني كمي باشند. اهميت گوساله زايي گاو براي توليد شير تعدادي از توليدكنندگان اهميت كمي به بيماري هاي متابوليكي مي دهند، زيرا آن ها با گاو تازه زا براي مدت طولاني سروكار ندارند. هر چند، آنها نمي توانند تشخيص دهند، ولي مشكلات مزمن ( تحت باليني ) مي تواند به توليد شير آسيب وارد نمايد. پيش بيني مي شود كه ۵۰ درصد گاوها داراي تب شير مزمن در روز زايش مي باشند. اين مسئله گاو را به كمتر خوردن و ايجاد ساير مشكلات سلامتي مستعد مي كند. بيشتر گاوهاي پرتوليد، كتوز مزمن را تجربه كرده اند. كاهش شدت كتوز مي تواند باعث شود كه گاو حوراک بيشتري خورد ه و ۵/۴۵ تا ۷/۴۷ كيلوگرم شير در روز و شايد بيشتر توليد نمايد. تغذيه و مديريت گاو Far-off دوره Far-off از روز ۶۰تا۲۱ پيش از زايش را شامل مي شود. اهداف دوره Far-off شامل حفظ و نگهداري وضعيت بدني، حفظ ذخاير پروتئيني و عضلاني، نوسازي ديواره شكمبه و فراهم كردن ويتامين ها و مواد معدني مورد نياز مي باشد. مصرف براي گاوهاي Far-off ، ماده خشك مصرفي مورد انتظار ۲/۲-۲ درصد از وزن بدن مي باشد. بنابراين يك گاو ۶۱۴ كيلوگرم مي تواند ۶/۱۳-۳/۱۲ كيلوگرم ماده خشك را در هر روز مصرف نمايد. گاوها به مقادير ويژه اي ( پوند يا گرم ) از مواد مغذي نياز دارند نه به درصدهاي مواد مغذي. بنابراين، جيره ها را با مقادير واقعي براي سنجش ماده خشك مصرفي متوازن كنيد. وضعيت بدني بهترين حالت اين است كه گاوهاي خشك داراي نمره وضعيت بدني ۵/۳ باشند و اين وضعيت را تا روز زايش حفظ نمايند.گاوها در اواخر دوره شيردهي از انرژي جيره براي جايگزين كردن ذخاير بدني، كارآمدتر از گاوهاي خشك مي باشند (بازده ۷۵ درصد در مقابل ۶۰ درص) .بنابراين، توصيه مي شود كه گاوها طي اواسط تا اواخر دوره شيردهي نمره وضعيت بدني خود را افزايش داده و نمره وضعيت بدني مناسب براي گوساله زايي را (۵/۳) به جاي دوره خشكي در اين زمان به دست آورند. اگر گاوها در اواخر دوره شيردهي بسيار سنگين باشند، بايد از مقدار انرژي جيره در آن زمان كاست. هيچ وقت نبايد تلاش كرد تا جيره گاوها را طي دوره خشكي افزايش داد زيرا گاوها در معرض شرايط نامطلوب كتوز قرار گرفته و شروع به ذخيره چربي در كبد مي نمايند. پژوهشگران ايالت ميشيگان دريافتند كه گاوهايي كه طي دوره خشكي چربي بدني ذخيره كردند، در دوره شيردهي بعدي داراي شير توليدي بيشتري بوده و در اولين تلقيح آبستن مي شوند. اما، گاوها در اين مطالعه در داراي نمره وضعيت بدني ۷۷/۲ بودند. گاوها بسيار لاغر بوده و به وزن بدن بيشتري نياز داشتند. در اين شرايط، بهتر اين است كه نمره وضعيت بدني طي دوره خشكي افزايش يابد. اما، بايد تلاش كنيم كه در مرحله اول گاو لاغر وارد دوره Dry-off نشود. اين مساله به ويژه زماني اهميت بيشتري دارد كه گاوهاي خشك لاغر نتوانند از گاوهايي كه داراي شرايط مناسب براي خوراكدهي هستند، جدا شوند. گاوهايي كه داراي نمره وضعيت بدني بالا هستند ( بيشتر از ۷۵/۳) با احتمال بيشتري مصرف كمتر، كتوز و ساير بيماري هاي متابوليكي را در قبل و بعد از زايش دارا هستند. ذخاير پروتئيني و عضلاني (NRC (۱۹۸۹توصيه نموده است كه جيره هاي گاوهاي خشك داراي ۱۲ درصد پروتئين خام باشد. بيشتر متخصصان تغذيه معتقدند كه اين توصيه براي دوره Far-off مي باشد. بعضي متخصصان تغذيه ۱۳-۱۲ درصد پروتئين خام را براي اطمينان توصيه كرده اند. (NRC (۲۰۰۱ پروتئين قابل متابوليسم مورد نياز را بر اساس روزهاي آبستني و وزن گوساله متولد شده پيش بيني نموده است. براي مثال گاوي با وزن ۷۳۰ كيلوگرم كه در روز ۲۴۰ آبستني قرار دارد ۴/۱۴ كيلوگرم ماده خشك در هر روز مصرف خواهد كرد و به ۸۷۱ گرم پروتئين قابل متابوليسم در هر روز نياز دارد. اين مقدار برابر با ۶ درصد پروتئين قابل متابوليسم در جيره ها يا ۹/۹ درصد پروتئين خام مي باشد، به شرط آن كه جيره به خوبي براي بخش هاي پروتئيني متوازن شده باشد.يك زيرنويس در (NRC (۲۰۰۱ به خواننده توضيح مي دهد كه ۱۲ درصد پروتئين خام مي تواند به طور حقيقي موردنياز باشد تا نياز گاوها برآورده شود و اين به علت اتلاف پروتئين مي باشد. خورانيدن پروتئين كمتر از حد، طي دوره خشكي مي تواند ذخاير پروتئيني گاو را تهي نمايد. اين مساله مي تواند توليد شير ، عملكرد توليدمثل و سلامت گاوها طي دوره شيردهي بعدي را كاهش دهد.در مطالعه اي، افزايش پروتئين جيره از ۹ به ۱۳ درصد در تليسه ها از روز۷۰ تا ۰ پيش از زايش، مقدار شير را در اولين دوره شيردهي از ۸۰۷/۱۰ كيلوگرم به ۷۲۰/۱۱ كيلوگرم افزايش داد. متاسفأنه بسياري از گاوداران براي گاوهاي Far-off جيره هاي سيلويي و داراي علوفه با كيفيت پايين يا مرتع در نظر مي گيرند. آنها هيچ پروتئيني را اضافه نكرده و بنابراين بخش پروتئيني جيره ۸ تا ۱۰ درصد مي باشد. نوسازي ديواره شكمبه مطلوب ترين حالت اين است كه طي دوره Far-off ، جيره هاي با علوفه بالا به ويژه علوفه داراي ساقه هاي بلند نظير يونجه خورانيده شود. علوفه به حفظ پرشدگي بالاي شكمبه، تحريك حركت عضله و ترميم ديواره آسيب ديده آن در شرايطي كه به گاوها جيره هاي با غلات بالا خورانيده مي شود، كمك مي نمايد. اين مساله مي تواند ماده خشك مصرفي و توليد بالاتر را بعد از زايش تحريك كند. مزيت ديگر خورانيدن جيره با علوفه بالا، اين است كه در مجموع، داراي انرژي كمتري هستند و به جلوگيري از چاق شدن گاو طي دوره خشكي كمك مي نمايند. انواع مختلفي از علوفه مي تواند به گاوهاي Far-off خورانيده شود. درصد سديم و پتاسيم جيره Far-off براي جلوگيري از تب شير مهم نمي باشد، ولي به طور قطع جيره گاوهاي پيش از زايش بايد از نظر مواد معدني متوازن باشد. علوفه هائي كه محتوي مقدار زيادي دانه مي باشند، مثل سيلوي ذزت ، بايد بصورت محدود خورانده شوند و معمولاً بهترين راه اين است كه ذرت سيلويي به ۴۰-۳۰ درصد از ماده خشك جيره محدود شود. ويتامين ها و مواد معدني اگر يك گاو در دوره Far-off در معرض محدوديت ويتامين ها و مواد معدني موردنياز قرار گيرد، اثرات آن تا زمان بعد از زايش يا تا زمان توليد مثل بعدي گاو ديده نخواهد شد. مواد معدني كمياب و ويتامين E به طور ويژه اي براي جلوگيري از جفت ماندگي و ادم پستان مهم مي باشد. امكانات زيادي براي افزودن ويتامين ها و مواد معدني براي گاوهاي شيري فراهم نشده است. بعضي گاوداران سعي مي كنند تا مكمل ها را به صورت انتخاب آزاد بخورانند. اين روش قابل اطمينان نمي باشد. اگر خورانيدن به صورت گروهي باشد، مهمترين كار اين است كه مكمل ها را با TMR مخلوط كنيم مديريت و تغذيه گاوهاي خشك Pre-fresh در ۱۵-۱۰ سال گذشته، گاوداران شير توليدي را در مزرعه شان افزايش دادند زيرا شروع به خورانيدن جيره Pre-fresh به گاوهاي خشك از ۲۱ روز قبل از زايش تا روز زايش نمودند. مديريت وتغذيه گاو طي سه هفته قبل از زايش و بعد از آن، به مقدار زيادي توليد گاوها را براي يك دوره شيردهي كامل تعيين مي نمايد. طي دوره Pre-fresh احتياجات تغذيه اي گاوها افزايش مي يابد در حالي كه ماده خشك مصرفي كاهش مي يابد بنابراين غلظت مواد مغذي جيره بايد افزايش يابد. توازن مواد معدني جيره در اين زمان بسيار مهم مي باشد. همچنين، ميكروب هاي شكمبه و پرزهاي شكمبه از تنظيم تدريجي به كنسانتره بيشتر سود مي برند. مزاياي بسيار زيادي در جيره Pre-fresh وجود دارد: ۱) بيماري هاي متابوليكي كاهش مي يابد كه به علت بهبود توازن مواد معدني مي باشد. اگر تمام گاوهاي خشك در يك گروه باشند، به علت هزينه هاي مكمل و وجود علوفه، مشكل خواهد بود كه مواد معدني مناسب تامين گردد. ۲) كتوز حاد و مزمن كاهش مي يابد. اين امر با افزايش غلظت انرژي جيره انجام مي شود. اگر يك مزرعه دار فقط يك گروه خشك داشته باشد، غلظت انرژي نمي تواند افزايش يابد، چون گاوهاي Far-off بسيار چاق خواهند بود. اغلب، كتوز قبل از زايش توسعه مي يابد. اين مساله ( كتوز) يكباره شروع مي شود و آشكار نمي باشد و كنترل سرعت پيشرفت به سمت مشكلات كتوز بعد از زايش حتي با بهترين جيره گاو تازه زا هم مشكل مي باشد.در نهايت، با تطبيق ميكروب هاي شكمبه، مشكلات متابوليكي رفع شده و حفظ تا حد امكان بالاي مصرف در طول دوره Pre-fresh ، مصرف بعد از زايش را افزايش خواهدداد. هرگونه اقدام جهت بهبودي در مصرف گاو تازه زا به شير توليدي بيشتر، مشكلات سلامتي تحت باليني (مزمن)كمتر، عملكرد توليدمثلي بهتر و سودمندي بيشتر منجر خواهد شد. .. مصرف پژوهش ها در دانشگاه ويسكانسين نشان دادند كه گاوها به طور قابل توجهي ماده خشك مصرفي شان را طي هفته آخر پيش از زايش كاهش مي دهند. ميانگين ماده خشك مصرفي براي سه هفته قبل از زايش ۲۰ درصد كمتر از مصرف گاوهاي خشك Far away مي باشد. بيشتر اين كاهش طي هفته آخر پيش از زايش رخ مي دهد. ماده خشك مصرفي در گاوهايي كه قرار است ۲ گوساله به دنيا بياورند زودتر از ساير گاوها كاهش مي يابد. دلايل كاهش مصرف مي تواند شامل تغييرات شرايط هورموني، كتون هايي كه با شروع استفاده گاو از چربي بدنش افزايش مي يابند و بزرگي گوساله باشد. NRC ۲۰۰۱ پيش بيني كرده است كه گاوي با ۷۵۱ كيلوگرم وزن در ۲۷۰ روزگي آبستني، ۷/۱۳ كيلوگرم ماده خشك مصرف مي كند. ولي در ۲۷۹ روزگي آبستني فقط ۱/۱۰ كيلوگرم مصرف مي نمايد. وقتي جيره اي براي يك گروه Pre-fresh فرموله مي شود، فرض براين است كه مقداري برابر ۷۵/۱ درصد وزن بدن يا ۵/۱۰ كيلوگرم ماده خشك براي گاوهاي هلشتاين. مي توانند مصرف نمايند.در هر مرحله مديريت بايد گاوهاي Pre-fresh را براي يك پوند ماده خشك مصرفي بيشتر ترغيب كرد. اين مسئله وقتي كه گاوهاي Pre-fresh به راحتي به مقادير كافي آب تميز دسترسي داشته باشند، حياتي تر است. آب به گاوها كمك مي كند كه مصرف بيشتري داشته باشند. پژوهشگران ويسكانسين نشان دادند كه گاوهايي كه طي دوره Pre-fresh به مقدار كمي خوراك مي خوردند ماده خشك مصرفي آن ها در ۳ هفته بعد از زايش كمتر بوده است. انرژي در همان زمان كه ماده خشك مصرفي كاهش مي يابد رشد جنين و رشد بافت پستاني افزايش مي يابد و اين باعث افزايش مجموع مواد مغذي موردنياز مي شود. پژوهشگران در دانشگاه كورنل انرژي مورد نياز براي رشد جنين و ساير بافت هاي وابسته به آبستني را پيش بيني كردند.اما انرژي مورد نياز براي رشد پستان را بررسي و تعيين نكردند. آنها دريافتند كه توصيه هاي NRC۱۹۸۹ براي گاوهاي بالغ ( ۲۵/۱ مگاكالري بر كيلوگرم ) براي تأمين احتياجات نگهداري و رشد جنيني كافي است. اما اين غلظت انرژي طي هفته آخر پيش از زايش وقتي كه مصرف كاهش مي يابد كافي نمي باشد. همچنين نياز است كه غلظت انرژي براي تليسه هاي زايش اول بالاتر باشد كه اين مساله به علت مصرف كمتر آن ها و انرژي اضافي مورد نياز براي رشدشان مي باشد. به اين دلايل و به دليل اينكه بيشتر مزرعه ها امكانات براي ۲ گروه گاو Pre-fresh را ندارند، بيشتر متخصصين تغذيه جيره هاي Pre-fresh را براي ۵۴/۱ مگاكالري بركيلوگرم انرژي خالص شيردهي متوازن مي كنند. خورانيدن علوفه هاي حاوي الياف با قابليت هضم بالا به تامين انرژي موردنياز گاو Pre-fresh كمك مي كند. اگر ما محاسباتي براي اين كاهش ماده خشك مصرفي و افزايش انرژي مورد نياز با افزايش غلظت انرژي جيره انجام ندهيم مي توانيم انتظار داشته باشيم كه گاوها مقادير اضافي چربي ذخيره شده شان را موبيليزه كرده و داراي سطوح بالايي از NEFA پيش از زايش باشند. اين مساله مي تواند ماده خشك مصرفي پيش از زايش را كاهش داده و باعث كاهش ماده خشك مصرفي، كتوز و سندرم كبد چرب به دنبال زايش شود. پژوهشگران ايالت ميشيگان ۳۰ درصد افزايش در ماده خشك مصرفي را وقتي كه غلظت انرژي جيره از ۳۲/۱ مگاكالري بر كيلوگرم به ۵۴/۱ مگاكالري بر كيلوگرم و پروتئين خام را از ۱۳ به ۱۶ درصد در حدود ۳ هفته قبل از زايش افزايش دادند مشاهده نمودند. ماده خشك مصرفي از حدود ۱۲ كيلوگرم به ۷/۱۵ كيلوگرم در روز افزايش يافت و بالاي ۱۴ كيلوگرم در روز تا هفته آخر پيش از زايش باقي ماند. فرض مي شود كه انرژي اضافي به طور بارز از NFC تأمين شده باشد. در مطالعه بعدي كه در ايالت ميشيگان انجام شد، نتايج مشابهي مشاهده گرديد و نيز نتيجه گرفته شد كه خورانيدن جيره با انرژي و پروتئين بالاتر منجر به موبيليزاسيون كمتر چربي بدني پيش از زايش مي شود. NRC ۲۰۰۱ براي گاوهاي Pre-fresh ۴/۱۴ مگاكالري در هر كيلو گرم NEL در هر روز پيشنهاد كرده است. به علت تفاوت در پيش بيني ماده خشك مصرفي، اين مساله به غلظت انرژي ۰۵/۱ مگاكالري بر كيلوگرم در روز ۲۷۰ آبستني ( ۷/۱۳ كيلوگرم ماده خشك مصرفي) و ۴۴/۱ مگاكالري بر كيلوگرم در ۲۷۹ روز آبستني( ۹/۱۶ مگاكالري در روز ) كه براي آماده سازي شكمبه، افزايش مصرف وجلوگيري از جابجايي شيردان به سمت چپ بعد از زايش تعبير مي شود. دامنه توصيه شده براي انرژي جيره Pre-fresh استاندارد در NRC، ۵۴/۱-۶۲/۱ مگاكالري بر كيلوگرم باشد. .. كربوهيدرات هاي غيراليافي .. نياز است كه سطوح NFC در جيره هاي pre-fresh به ۴ دليل مختلف بالاتر باشد : ۱) همانطور كه بالا بحث شد نياز است كه جيره pre-fresh حاوي غلظت بالاتري از انرژي باشد معمولا اقتصادي ترين راه براي تأمين اين نياز، NFC مي باشد. ۲) پروپيونات ( اسيد چرب فراري كه اصولا از تخمير NFC توليد مي شود ) طول پرزهاي شكمبه را افزايش مي دهد. پرزهاي شكمبه برآمدگي هاي انگشت مانندي هستند كه اسيدهاي چرب فرار را از شكمبه جذب مي كنند، تحريك رشد پرزها پيش از زايش، جذب، اسيدهاي چرب فرار بعد از زايش را افزايش مي دهند. اسيدهاي چرب فرار به عنوان يك منبع انرژي براي گاو استفاده مي شود و پروپيونات به ويژه براي كاهش كتوز مورد نياز است. حذف اسيدهاي شكمبه نيز براي كنترل اسيدوز شكمبه مهم است. ۳) سطوح بالاتر NFC به انطباق ميكروب هاي شكمبه به جيره شيردهي كمك مي كند. افزايش رشد ميكروب هاي تخمير كننده NFC پيش از زايش، وقوع اسيدوز و مشكلات مربوط به خوراك وقتي كه يك گاو زايش مي كند و جيره اي با NFC بيشتر را مصرف مي كند، كاهش مي دهد ۴) پروپيونات براي به دست آوردن انرژي از چربي بدني و كاهش كتوز مصرف مي شود. سطوح NFC طي دوره pre-fresh بايد به۳۲ تا ۳۳ درصد ماده خشك افزايش يابد. در يك جيره معمول، اين مقداربرابر ۶/۳ تا۵/۴ كيلوگرم دانه هاي اضافه شده است. در جيره گاوهاي دوشا، مهم است كه مخلوطي از منابع NFC وارد شود. بعضي از آن ها به سرعت تخمير شوند ( نظير قندها و ذرت با رطوبت بالا ) و بعضي از آن ها آرام تر تخمير شود ( نظير آرد ذرت )، اين امر هضم كلي NFC ، تعداد باكتري هاي شكمبه و مقدار پروتئين ميكروبي در دسترس براي استفاده توسط گاو را افزايش مي دهد پروپيونات كلسيم وارد كردن ۱۱/۰ كيلوگرم پروپيونات كلسيم( يا معادل مكمل تجاري آن)، در جيره هاي pre-fresh، دز بيشتري از پروپيونات را تأمين مي كند كه كتوز حاد و مزمن را كاهش مي دهد. پروپيونات در كبد براي تبديل استات حاصل از چربي موبيليزه شده به انرژي به جاي تبديل استات به كتون ها استفاده مي شود. الياف مؤثر با افزايش بخش دانه اي در جيره pre-fresh و هورمون هاي آبستني، مصرف تحت تأثير قرار مي گيرد. مصرف روزانه با احتمال بيشتري نوسان مي كند. نوسانات روزانه ماده خشك مصرفي داراي اثر منفي بر سلامت شكمبه بوده و ميانگين ماده خشك مصرفي در هر روز را كاهش مي دهد. اين امر در كمترين حالت مي تواند مصرف در بعد از زايش را كاهش دهد. بدتر از آن اين كه نوسانات در مصرف، خطر كتوز، تب شير و جابجايي شيردان را افزايش مي دهد. الياف موثر بلند به پر نگه داشتن شكمبه و عملكرد بهتر آن طي دوره pre-fresh كمك مي كند. بنابراين اهميت دارد كه سطوح كافي الياف مؤثر ( معمولاٌ بيش از ۳۲ درصد NDF علوفه اي ) در جيره pre-fresh حفظ شود. حدود ۳/۲ كيلوگرم علف خشك گراس با كيفيت بالا ( كمتر از ۶۵ درصد NDF ) مي تواند به تأمين الياف بلند مناسب كمك نمايد. پروتئين پژوهشگران كورنل، مقدار پروتئين جيره هاي pre-fresh تليسه هاي زايش اول را از ۱۲ تا ۱۵ درصد با استفاده از پروتئين عبوري افزايش دادند. هدف آن ها تأمين DIP مورد نياز ميكروب هاي شكمبه و بيشتر كردن توليد پروتئين ميكروبي و سپس تأمين اسيدهاي آمينه عبوري اضافي براي تأمين مابقي احتياجات گاو بود. آن ها درصد پروتئين شير را بعد از زايش افزايش دادند و سرويس ها به ازاي هر آبستني گرايش به كاهش داشت. آن ها همچنين كاهش نمره وضعيت بدني بعد از زايش را كم كردند كه اين نتايج كتوز كمتر بعد از زايش را نشان مي دهد. احتياجات پروتئين گوساله در حال رشد داخل بدن گاو براي رشد عضلاني شبيه همان است كه براي انرژي گفته شد بدون پروتئين جيره اي كافي در پيش از زايش، گاو پروتئين كمتري را براي استفاده در بعد از زايش ذخيره مي كند. اين امر مي تواند اثر منفي بر توليد پروتئين شير داشته باشد. اسيدهاي آمينه ويژه اي ممكن است براي كمك به پاك كردن چربي تجمع يافته در كبد كمك كنند. اسيدهاي آمينه ويژه اي نيز ممكن است به جذب و استفاده چربي براي انرژي كمك كنند. پروتئين ممكن است در جذب كلسيم، كاهش تب شير مزمن و افزايش ماده خشك مصرفي مهم باشد. NRC۱۹۸۹ فقط ۱۲ درصد پروتئين خام را در جيره pre-fresh پيشنهاد مي كند. پژوهشگران در مورد كافي بودن يا نبودن آن توافق ندارند. آزمايش هاي برخي پژوهشگران تفاوتي را در پاسخ به پروتئين اضافي خورانيده شده بين سطوح نسبتاً بالاي پروتئين قابل تجزيه يا سطوح نسبتاً بالاي پروتئين غير قابل تجزيه بودند، مشخص نكردند. پروتئين قابل تجزيه مي تواند تلف شود و بارگيري نيتروژن اضافي مي تواند به طور مخالف اين گاوها را تحت تأثير قرار دهد. يك آزمايش در مزرعه كورنل نشان داد كه خورانيدن بيش از ۱۲ درصد پروتئين خام طي دوره pre-fresh خطر جفت ماندگي و كتوز را كاهش مي دهد. تجربه با بسياري از گله هاي تجاري نيز از خورانيدن سطوح بالاتر پروتئين حمايت مي كند. به علت اين تجارب و آزمايشات كورنل كه قبلا مورد بحث قرار گرفت بسياري از متخصصين تغذيه توصيه مي كنند جيره پيش از زايش حاوي ۱۵-۱۴ درصد پروتئين خام باشد كه حدود ۳۰ درصد از پروتئين به شكل پروتئين محلول، ۶۰ درصد آن پروتئين قابل تجزيه(DIP) و ۴۰ درصد آن پروتئين غير قابل تجزيه(UIP) باشد. ورود بعضي پروتئين هاي سوياي فرآيند شده و پروتئين هاي حيواني براي بهبود كيفيت اسيدهاي آمينه عبوري (UIP ) توصيه شده است. پروتئين اضافي به ويژه براي تليسه هاي زايش اول مهم است.۹۰۱ گرم پروتئين قابل متابوليسم براساس NRC ۲۰۰۱ در روز ۲۷۰ آبستني و ۸۱۰ گرم در روز ۲۷۹ آبستني توصيه مي شد. با استفاده از پيش بيني ۱۳/۷ كيلوگرمي و ۱/۱۰ كيلوگرمي ماده خشك مصرفي، به شرط اين كه جيره به خوبي براي بخش هاي پروتئين متوازن شده باشد، به ترتيب برابر با ۵/۶ درصد پروتئين قابل متابوليسم و ۸ درصد پروتئين قابل متابوليسم براي ۲۷۰ و ۲۷۹ روزگي آبستني يا ۸/۱۰ درصد و ۴/۱۲ درصد پروتئين خام مي باشد. يك زيرنويس در NRC(۲۰۰۱) به خواننده توضيح مي دهد كه ۱۲ درصد پروتئين خام مي تواند به طور حقيقي موردنياز باشد تا نياز گاوها برآورده شود كه به علت اتلاف پروتئين مي باشد و در توصيه هاي NRC در جيره هاي استاندارد گاوهاي close up۱۲ درصد پروتئن خام توصيه شده است. ويتامين ها و مواد معدني سطوح كافي مواد معدني و توازن مواد معدني براي كنترل مشكلات متابوليكي هم حاد و هم مزمن مهم مي باشد. يكي از مشكلات متابوليكي معمولاً منجر به ساير مشكلات متابوليكي و كم شدن توليد مي شود. مديريت خوراكدهي و خوشخوراكي جيره گاوهاي pre-fresh سخت گيرترين گروه تغذيه كننده در مزرعه هستند. - علوفه جيره بايد تازه و بدون كپك باشد و از باقيمانده ( sweeping) خوراك گاوهاي دوشا به عنوان بخشي از جيره pre-fresh استفاده نشود. TMR -گروه pre-fresh يك روز در ميان خورانيده نشود. حداقل ۱ بار در روز و بهتر است ۲ بار در روز TMR تازه در دسترس قرار بگيرد. - هرگز اجازه داده نشود آخور در طول روز خالي بماند ۱۰(درصد باقيمانده توصيه مي شود) - احتياط شود كه نمك هاي آنيوني و چربي هاي عبوري و پروتئين هاي حيواني كه خيلي خوشخوراك نيستند حداقل باشد و به تدريج اضافه شود. - علوفه داده شده در جيره گاوهاي دوشا، برا ي حداقل كردن تنظيمات بعد از زايش، به گاوهاي pre-fresh نيز خورانيده شود. محيط تنش و سطوح NEFA خون مرتبط با استرس بوسيله تأمين يك جايگاه داراي تهويه خوب، تميز و خشك و داراي بستر خوب براي گوساله زايي، كاهش مي يابد. استرس گرمايي را حداقل كنيد و از انتقال گاو در زمان زايش جلوگيري كنيد. نياسين نياسين يك ويتامين محلول در آب مي باشد كه توسط ميكروب هاي شكمبه توليد مي شود. نياز به نياسين به ويژه طي دوره انتقال بيشتر از چيزي است كه در شكمبه توليد مي شود. نياسين مي تواند در كبد در متابوليسم چربي ها كمك كند و بنابراين افزودن ۶ تا ۱۲ گرم نياسين به جيره مي تواند سطوح كتون خون را كاهش دهد. هر چند اطلاعات مخالف از محققان نيز موجود مي باشد. كولين كولين يك ويتامين محلول در آب مي باشدكه نظير نياسين توسط ميكروب هاي شكمبه توليد مي شود. همانند نياسين، محققان اكنون بر اين باورند كه ميكروب هاي شكمبه نمي توانند كولين كافي براي تأمين تمام نيازهاي گاو را به ويژه طي دوره انتقال بسازند. كولين در بخشي از ساختار ديواره سلولي به ويژه غشاهاي سلول وجود دارد. كولين در استفاده از چربي ها و انتقال آن ها از كبد به شكل ليپوپروتئين ولي با چگالي بسيار كم ( VLDL ) دخالت دارند. البته، كولين بخصوص طي دوره انتقال براي گاوها حياتي مي باشد تا به آن ها در پاك كردن كبد از چربي تجمع يافته براي جلوگيري از سندرم كبد چرب كمك نمايد. باكتري هاي شكمبه بيشتر كولين جيره اي مصرف شده توسط گاو را تجزيه مي كنند. بنابراين كولين افزوده شده بايد به شكل محافظت شده در برابر شكمبه خورانيده شود



 (Roche scale ) اين درجات از عدد 1 شروع و به درجه 15 ختم مي‌شود. براي تامين هر يك از درجات رنگ فوق بايد خصوصيات جيره غذايي از لحاظ تامين مقدار گزانتوفيل مورد نياز مد نظر قرار گيرد. پس از تعيين مقادير تامين شده گزانتوفيل از طريق جيره غذايي، بر اساس درجه رنگ مورد نظر توليد كننده، مابقي گزانتوفيل از طريق رنگدانه افزودني به جيره تامين مي‌شود. رنگدانه‌هاي بيوشم (بيوكاپس و بيوگلد) جزء معدود رنگدانه‌هايي هستند كه اطلاعات لازم براي تعيين نسبت‌هاي مناسب رنگدانه قرمز و زرد افزودني به جيره را با توجه به اجزاء  مختلف جيره دارا مي‌باشند (تذكر اين نكته مجدداً ضروري مي‌باشد كه براي دريافت رنگ مناسب زرده، نسبت رنگدانه‌هاي قرمز و زرد افزودني به جيره بسيار مهم مي‌باشد).